Jane skryf van waagmoed, hoop

Die saadjie vir haar boek is tydens een van die donkerste tydperke in haar lewe geplant. 

In graad 10, na ’n selfdoodpoging, het Jane Swartz gesukkel om haar pad terug na God te vind. 

Vandag is sy die trotse skrywer van ’n versameling Afrikaanse gedigte wat die kwessies van pyn, trauma en selfontdekking raak en lesers saam na hoop en aanmoediging neem.

“Ek het gedink aan die jong meisie of vrou sonder ’n stem of dat iemand luister wat deur presies dieselfde lyding gaan,” sê Jane, ’n onderwyser en inwoner van Rehoboth. 

Lank voordat sy uiteindelik ’n boek sou uitgee, het haar reis as skrywer in graad 7 met kort stories begin. Teen graad 10 het sy gedigte begin skryf wat ’n lewenslyn en stil ruimte geword het om emosies te verwerk wanneer sy met niemand kon praat nie. 

Aanvanklik was dit hoe die woorde op haar tong val, “hoe dit voel en deur ander verstaan word”, sê Jane. 

“Ek was lief daarvoor hoe iemand ’n gedig kon hoor en ’n stuk van hulself daarin sien.

Om te skryf, is om met woorde te verf, verduidelik sy. Instede van om kleure op ’n doek te verf, gebruik sy rou emosies en persoonlike ervarings om ’n prent te skep waarmee mense ’n verbintenis kan maak.  

Ewige Tinte van Emosie het vorm begin aanneem toe sy diep, ongemaklike vrae oor haar eie identiteit begin vra het, sê Jane. “Ek wou hê my woorde moes ’n bron van hoop vir jong meisies, vroue, ma’s en enigiemand anders word wat voel hulle gaan nie hul huidige hoofstuk oorleef nie. Dit het ’n boodskap vir elke leser geword: Jy is nie alleen nie, jou storie is nog nie verby nie en daar is steeds hoop.” 

Sy beskryf Ewige Tinte van Emosies, uitgegee deur Edna Cane Swanepoel by MECS Publishing House in Suid-Afrika, as ’n versameling van komplekse ervarings. Volgens Jane het vroue op enige tydstip ’n wye skakering van emosies – van geluk, teleurstelling en woede, hartseer en hoop. “Ek beskryf myself dikwels as ’n vrou met vele lae en dit is presies wat die titel verteenwoordig. Die skakerings van emosies wat ons maak wie ons is, wat ons ’n stem gee wanneer ons self nie die woorde het nie,” verduidelik Jane. 

Die struktuur van die boek weerspieël ’n natuurlike verloop van verwoestende pyn, deur die proses om eie wonde te konfronteer, totdat dit geleidelik die leser tot heling en selfontdekking lei. Vir Jane was dit noodsaaklik om in haar moedertaal Afrikaans te skryf om die reis geloofwaardig te hou. Sy het probeer in Engels skryf, maar vir haar het dit die diep en sagte toon gekort wat vir haar natuurlik in Afrikaans kom. “Dit is die taal waarin ek my volle en weerlose self kan wees,” sê Jane. 

Haar reis van haar eerste voltooide gedig, Moeder, vroeg in 2021 tot die publikasie van haar digbundel sou vyf jaar duur. As sy terugkyk, was die tyd nodig om deur haar ervarings te werk, haar gevoelens te verwerk en toe te laat dat haar werk natuurlik volwassenheid bereik, erken sy. “Dit was moeilik en emosioneel om tussen my loopbaan as studente-onderwyser, skryf en ma-wees te balanseer,” sê Jane. 

Beinvloed deur haar eie laer- en hoërskoolonderwysers wat tydens haar skoolloopbaan haar talent ondersteun en geslyp het, hoop sy om met haar eie skryfkuns haar leerlinge deur betekenisvolle teks te inspireer. Haar dogter, ’n kind waarvoor sy gebid het, is haar grootste inspirasie, sê Jane. “Ek wil hê sy moet eendag my boek optel en ’n draad van waagmoed, volharding en geloof sien. Ek wil hê sy moet sien haar ma het aangehou.”

Jane het drome om selfs verder in haar skryfkuns te groei. Omdat ek skryf soos ek praat, ’n styl wat my werk ’n prosa-gehalte gee, beweeg my geskrewe stem naatloos tot die verhoog tydens gesproke woord-optredes. Wat jy lees op die blad, is dieselfde eerlikheid wat jy ervaar wanneer ek dit opvoer,” sê Jane. 

Sy werk tans aan ’n romantiese verhaal, beplan nog gesproke woord-optredes, is in gesprekke vir ’n tweede bundel gedigte en oorweeg weens die groot aanvraag vertalings in Engels, Duits en Nederlands. “Uiteindelik wil ek hê lesers moet Ewige Tinte van Emosies kan toemaak en weet hul gevoelens is geldig, dit is nooit te laat om vir vergifnis te vra of om oor te begin nie en dat hulle altyd weer hul glimlag kan vind,” sê Jane.